Stop het virus van wantrouwen

Laatst was ik ziek. Twee mensen vroegen ‘oprecht’ of ik geen gevaar voor ze zou zijn. Ze vroegen niet hoe het met me ging. Het zoontje van een vriendin zei ‘onbewust’ dat door een vriendje met corona een Sinterklaasfeestje niet door kon gaan en dat hij dat stom vond.

Deze twee ervaringen staan symbool voor de zorgen die ik me maak.

Kort samengevat zou het kunnen gaan over ons allemaal: wij die van alles ervaren en voelen en er ons geen raad mee weten en daarom anderen maar de schuld geven. Want we mogen geen negatieve dingen voelen en ervaren, daar moeten we zo snel mogelijk vanaf. Wat is makkelijker dan het van ons afwerpen met woorden en beschuldigingen en het herhalen van argumenten die anderen hebben bedacht? Zo hoeven we onze eigen angst niet in de ogen te kijken, want stel je voor dat je zegt dat je bang bent, of kwetsbaar.

Het lijkt wel of we met zijn allen in de fight-flight-freeze modus zitten en dat is zo logisch, want er is acuut gevaar en dreiging. Alleen hebben we ook onze ratio en ons bewustzijn en onze compassie en ons geweten en onze liefde en onze empathie en onze hoop en ons vermogen om naar elkaar te luisteren. En echt, iedereen lijdt. “Code zwart gaat niet over wie er mag leven en wie niet, maar over het verdwijnende vermogen om naar elkaar te luisteren”, aldus Emma Bruns in het NRC van afgelopen zaterdag. Wat mij betreft is er ook code zwart als het gaat om de waarden in een samenleving die het veilig en plezierig maken zoals compassie en het vermogen om te reflecteren op je gedrag en de gevolgen ervan. Het gevoel van onveiligheid dat nu heerst is niet te ‘bestrijden’ met elkaar met woorden de kop inslaan en mensen uitsluiten. Dat creëert nog meer onveiligheid, en als het corona virus straks minder bedreigend is geworden zitten we nog veel langer opgescheept met een onveilige cultuur die minstens zo slecht is voor onze gezondheid.

De twee voorbeelden die ik noemde van onbewust gedrag zijn symptomatisch. Voor we het weten sluipt het wantrouwen erin en geven we anderen de schuld van iets wat wij als onprettig of angstig ervaren. Is dat wat we willen? Nee toch?

We kunnen ervoor kiezen om onze angst en gevoel van onveiligheid te accepteren en stil te staan bij wat het voor onszelf betekent. Dan blijft het gif ‘beperkt’ tot het virus en gaat het niet in onze levens en samenleving zitten.

#persoonlijkleiderschap #veiligecultuur #emmabruns #nrc #zelfacceptatie #laatangstnietjehandelenzijn #bangzijnmag #codezwart